เฉวียนฟ้า Rhynchoglossum

Rhychoglossum

Rhynchoglossum is a genus of plant in family Gesneriaceae. In recent times, members of the former genus Klugia are also included. Species within the broader genus are found in India, southern China to New Guinea and about three species in tropical America. The genus has a leaf arrangement that is termed as alternate-distichous and the leaves are asymmetric in shape. The flowers have two lips. The older genus Klugia had four stamens compared to the typical two but Klugia from southern India are found to be very close based on molecular evidence.

1. Rhynchoglossum ampliatum (C.B.Clarke) B.L.Burtt
2. Rhynchoglossum ausculum Patthar. & Poopath
3. Rhynchoglossum azureum (Schltdl.) B.L.Burtt
4. Rhynchoglossum borneense Merr.
5. Rhynchoglossum capsulare Ohwi ex Karton.
6. Rhynchoglossum gardneri W.L.Theob. & Grupe
7. Rhynchoglossum klugioides C.B.Clarke
8. Rhynchoglossum lazulinum A.S.Rao & J.Joseph
9. Rhynchoglossum mirabilis Patthar.
10. Rhynchoglossum notonianum (Wall.) B.L.Burtt
11. Rhynchoglossum obliquum Blume
12. Rhynchoglossum omeiense W.T.Wang
13. Rhynchoglossum saccatum Patthar.
14. Rhynchoglossum spumosum Elmer

The genus Rhynchoglossum Blume (Gesneriaceae) in Thailand

The genus Rhynchoglossum Blume in Thailand is revised. Three species are recognised, R. obliquum Blume, R. mirabilis Patthar. and R. saccatum Patthar., the latter two newly described here and endemic to Thailand. A key to the species and illustrations are provided.

🔵Rhynchoglossum obliguum  Blueme

เฉวียนฟ้า โคมสายกระดิ่ง, ช่อม่วง

Rhynchoglossum obliquum Blume is a species of perennial herb in the Gesneriaceae family, known for its distinctive blue or blue-white, two-lipped flowers and asymmetric, ovate leaves. This plant, also called Small-Flowered Tongue-Lip, is widely distributed across tropical Asia, from India to China, Southeast Asia, and New Guinea. It typically grows in shaded, moist areas like forests and near limestone formations.

ศาลเจ้าพ่อพะวอ กย.25

ไม้ล้มลุกปีเดียว ลำต้นตั้งตรง ฉ่ำน้ำ ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่ ช่อดอกแบบช่อกระจะ ออกที่ปลายลำต้นหรือปลายกิ่ง ดอกมักหันไปทางเดียวกัน สีม่วงหรือสีม่วงอมฟ้า อาจมีจุดประหรือแต้มสีขาวกลีบดอกรูปปากปิด ผลแบบผลแห้งแตก ทรงรูปไข่ มีกลีบเลี้ยงและก้านยอดเกสรเพศเมียติดทน เมล็ดรูปกระสวย ผิวขรุขระเป็นรูปตาข่ายคล้ายสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูนและมีตุ่มขนาดเล็กกระจายทั่วไป

 

ทีลอซู กย.25

เขาชะเมา กย.25

🔵Rhynchoglossum mirabilis Patthar. 

สายน้ำหยด

Rhynchoglossum mirabilis Patthar. is a small, annual herb belonging to the Gesneriaceae family and was described by Nannapat Pattharahirantricin in 2014 as an endemic species to Thailand. It grows in limestone areas within mixed deciduous forests, typically at elevations between 100 to 850 meters, and is characterized by its white or pale purple corolla with purple brands and yellow-brown spots on the lower lip. 

🔵Rhynchoglossum saccatum Patthar

สายน้ำค้าง

พืชถิ่นเดียวของไทย พบทางภาคเหนือที่พิษณุโลก ขึ้นเกาะบนหินปูนตามหน้าถ้ำที่มีความชุ่มชื้นสูง ความสูง 200–250 เมตร

ไม้ล้มลุก ขึ้นบนก้อนหิน สูงได้ถึง 20 ซม. โคนก้านใบและก้านช่อดอกบวม ใบรูปไข่ ยาว 3.6–6.5 ซม. ปลายแหลม เส้นแขนงใบข้างละ 6–7 เส้น ก้านใบยาว 0.8–5.5 ซม. ช่อดอกออกตามก้านใบ ยาว 1.5–7 ซม. ก้านช่อยาวได้ถึง 2 ซม. มี 2–12 ดอก ก้านดอกยาว 0.3–1.5 ซม. โค้งลง หลอดกลีบเลี้ยงยาว 3–4 มม. ดอกสีขาวมีริ้วสีม่วงแดงอ่อน ๆ หลอดกลีบดอกยาว 0.8–1 ซม. กลีบบนเป็นกระเปาะสีเขียวอ่อน จักตื้น ๆ กลีบล่างยาว 1–3 มม. ด้านในมีขนกระจุกตามแนวจุดสีเหลืองอมน้ำตาล เกสรเพศผู้คู่ยาว ยาว 4–5 มม. คู่สั้นยาว 2–3 มม. อับเรณูสีม่วง ก้านเกสรเพศเมียยาวได้ถึง 6 มม. ยอดเกสรแผ่ออกแยกเป็น 2 แฉกตื้น ๆผลรูปไข่ เกลี้ยง ยาว 3–4 มม. เปลือกหุ้มเมล็ดคล้ายร่างแห

[Botany • 2021] Rhynchoglossum ausculum (Gesneriaceae) • A New Species from South-Western Thailand

🔵Rhynchoglossum  ausculum

ช่อสายศิลา

The new species of Rhynchoglossum ausculum, from South-Western Thailand is described and illustrated. An emended key to the Thai species of Rhynchoglossum is provided.

Rhynchoglossum ausculum Patthar. & Poopath: 
A. habit; B. flowers; C. opened flower, with ventral part of corolla tube removed; D. ventral part of corolla tube; E. capsule.

Photos by Manop Poopath.

Similar to Rhynchoglossum obliquum in its personate flower and white to pale purple corolla, but differs by having 4 fertile stamens, the lower lip having 2 bluish purple to dark blue patches, the ventral surface of the corolla tube having a pale yellow stripe from the middle of throat downwards, and in having several tufts of hairs in the tube (vs 2 fertile and 2 sterile stamens, only a white to yellow spot at the centre of the lower lip, and without tufts of hairs inside). It is also similar to Rhynchoglossum mirabilis and R. saccatum in its 4 fertile stamens, but differs by having the mouth of the corolla tube closed, the tube itself dilated and dorsoventrally compressed, and the lower and upper lips nearly equal(vs ringent corolla, tube dilated and not dorsoventrally compressed, lower lip longer than upper lip).

Ecology.— Shaded areas on limestone, mixed deciduous forest, 30–60 m elevation. Flowering and fruiting in October–November.

🔄 Back to Front page